ابوتراب اصفهاني، متخلص به «ترابا»، خوشنويس و شاعر ايراني دوره صفوي است. تاريخ تولد او دقيقاً دانسته نيست اما بنابر شواهدي در حدود 989ق در خانواده اي سرشناس و توانگر در اصفهان متولد شد. استاد او در خوشنويسي ملاعلي فايضي (متوفي 1036 ق) بود و سپس به شاگردي ميرعماد سيفي قزويني درآمد. درباره شاگردي ابوتراب در محضر ميرعماد و ارادت او به وي حكايتي نقل كرده اند: روزي ابوتراب در قهوه خانه اي نشسته بود كه ميرعماد سيفي به اتفاق يكي از بستگانش وارد قهوه خانه شدند و قهوه خوردند. ميرعماد گفت كه در خانه ما هم قهوه پيدا مي شود. ابوتراب ناگهان به خود آمد و فرداي آن روز به خانه استاد رفت. او 12 سال روي گليمي مي نشست و تمرين خط مي كرد، چنان كه گليم پاره شده بود. ابوتراب از محضر استاد ميرعماد سيفي بسيار بهره برد بطوري كه برجسته ترين شاگرد ميرعماد و جزو استادان كتابت قلم نستعليق شد. او تا پايان زندگي ميرعماد در خدمت استاد بود. رابطه عاطفي ميان آنها قوي بود، چنان كه ميرعماد او را «فرزند» خطاب مي كرد. گفته اند پس از كشته شدن ميرعماد سيفي در 1024ق، كسان ميرعماد از ترس به گوشه اي گريختند و تنها ابوتراب بود كه با شهامت و به سبب ارادت خاصي كه به استاد خود داشت به تنهايي به كفن و دفن استادش پرداخت، حتي سنگي براي آرامگاه ميرعماد درست كرد كه همچنان ماند تا بر گور او گذاشتند. بعد از كشته شدن ميرعماد، ابوتراب جانشين وي شد و چون در قلم نستعليق نامور بود شاگردان بسياري در محضر او پرورش يافتند. از جمله شاگردان او محمدمحسن امامي از سرآمدان خوشنويسان روزگار خود بود. همچنين گفته اند كه فرزندان او، نورالدين و محمدصالح اصفهاني نيز از خوشنويسان بزرگ آن روزگار بوده اند. ابوتراب اصفهاني در 1072ق پس از 83 سال زندگي در اصفهان درگذشت و در مسجد لبنان به خاك سپرده شد. ٭ به نقل از كتاب «تقويم تاريخ، فرهنگ و تمدن اسلام و ايران» دکتر عباس حاجیها